Weg naar onafhankelijkheid

De keizer van Oostenrijk en koning van Bohemen Franz Jozef I (regeerperiode: 1835-1848), is eigenlijk alleen op papier machthebber. Feitelijk gezien regeren Metternich (eerst minister van buitenlandse zaken, later staatskanselier) e.a. het huidige Oostenrijk, waar ook Bohemen deel van uitmaakt. Metternich keert zich tegen alle liberale en nationale stromingen, omdat het keizerrijk Oostenrijk uit 12 nationaliteiten bestond. In 1819 worden dan ook de Karlsbader Besluiten genomen, welke onder andere inhielden:

-censuur op alle drukwerken
-verbod op studentenverenigingen
-staatstoezicht op universiteiten
-ontslag van revolutionair gezinde docenten
-oprichting van een centrale commissie naar onderzoek van revolutionaire activiteiten.

Het nationalisme wordt vanuit de politiek onderdrukt, er wordt Duits gesproken door alle beambten, docenten, officieren, etcetera, sinds dit door Joseph II in zijn regeerperiode (1780-1790) is ingevoerd. Toch wakkert dit het Tsjechische nationalisme juist aan, en ontwikkelt zich in Tsjechië een nieuwe intelligentia. Door de ontwikkeling van een industrie, komt er een Tsjechisch-sprekende middenstand op, waaruit deze Tsjechisch sprekende intelligentia zich ontwikkelt. Het Tsjechisch herleeft als cultuurtaal, en er is ook op andere vlakken (wetenschap, poëzie, etc.) sprake van een nationale wedergeboorte.

Wanneer in 1848 in Europa revoluties uitbreken, wordt ook Oostenrijk hierdoor getroffen en wordt Metternich in maart ten val gebracht. Een revolutionair Frankfurter Parlement wordt ingesteld. Maar van 1848 tot 1867 zal keizer Franz Ferdinand I (de nieuwe keizer van Oostenrijk en Hongarije en koning van Bohemen), na onderdrukking van de revoluties, autoritair besturen.

Maar in 1866 komen Oostenrijk en hun bondgenoten in oorlog met Pruisen en hun bondgenoten. De Pruisen verslaan Oostenrijk, en voor (kort door de bocht) wordt Oostenrijk als gevolg daarvan een parlementaire dubbelmonarchie, Oostenrijk-Hongarije. Voor Tsjechië pakt dit goed uit, omdat zij nu in de regering en in het parlement komen.

Er ontstaan twee Tsjechische partijen, de Alt Tsjechen, en de Jung Tsjechen. De Alt Tsjechen hadden het Austroslavische Idee als basis. Zij wilden een Slavisch koningkrijk stichten, in het Oostenrijkse keizerrijk, waar Palacký in 1848 ook al voor had gepleit tijdens het Slavencongres, maar toendertijd verwierp keizer Franz Ferdinand hun idee van een eigen grondwet. Één van de oprichters van de Jung Tsjechen was Masaryk. De Jung Tsjechen (sinds 1900), wilden in tegenstelling tot de Alt Tsjechen (overigens niet sinds hun beginjaren) juist los van Oostenrijk.

Uiteindelijk zal in 1918 Oostenrijk-Hongarije uit elkaar vallen, waarna op 28 oktober van hetzelfde jaar de onafhankelijke republiek Tsjecho-Slowakije wordt uitgeroepen, met als president Masaryk en zijn de Tsjechen weer onafhankelijk.

 

Mostard, J.J.

1970 De Tsjechen. Vijftien eeuwen vrijheidsstrijd. Amsterdam/Antwerpen: Kosmos

 

http://nl.wikipedia.org/wiki/Ferdinand_I_van_Oostenrijk
http://nl.wikipedia.org/wiki/Besluiten_van_Karlsbad
http://nl.wikipedia.org/wiki/Frans_Jozef_I_van_Oostenrijk
http://nl.wikipedia.org/wiki/Tom%C3%A1%C5%A1_Masaryk

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s