Karakterisering van Kerensky in Eisenstein’s October

Sergei Eisenstein

Sergei Eisenstein

Om de grotendeels analfabetische bevolking te bereiken kozen de communisten film als medium bij uitstek. In 1922 verzocht Lenin “make headway with useful films among the masses in the cities, and still more in the countryside …. You must remember always that of all the arts the most important for us is the cinema”.

Russische film kwam uit een jonge traditie van traag en statische camera werk met lange takes. Ze werden qua populariteit spoedig ingehaald door de veel snellere amerikaanse films. Met name het knipwerk in de montage moest omhoog. Film theorist Lev Kuleshov stelde in 1922 dat “we must look for the organizational basis of cinema, not within the confines of the filmed fragment, but in the way these fragments relate to one another”. Want, aldus Kuleshov, met de combinatie van verschillende shots kon emotie het meest effectief worden overgebracht. In samenhang met deze toenemende nadruk op montage begon Eisenstein met de ‘intellectuele montage’. Het zo monteren van een serie beelden die, indien juist geinterpreteerd door de kijker, een abstract concept kan generen dat niet aanwezig in elk van de beelden opzich.

In Eisenteins film October: Ten Days that Shook the World wordt het karakter van Kerensky voor een belangrijk deel opgebouwd door intellectuele montage. Kerensky is de leider van de Voorlopige Regering en daarmee de leider van het kwade. Zowel zijn persoonlijkheid als de ontwikkeling van zijn rol in de film worden beklemtoond door botsing met aanvullend gemonteerde beelden.

Kerensky komt na de Februarirevolutie op bezoek bij de tsaar in het Winter Paleis. Eisenstein laat hem herhaardelijk een ellelange trap oplopen. Een bijna komische scene om weer te geven dat Kerensky nooit echt bij de hoogste macht zal komen (Jump Cut, 1977). Door de scene waar hij de tsaar gaat ontmoeten worden beelden gemonteerd van een gouden pauw. Deze pauw is een klok en een van de meest waardevolle artefacten in het paleis. Kerensky staat vol trots aan de poorten voor het vertrek van de tsaar: trots als een pauw. Zij lijken beide zowel letterlijk als figuurlijk te stralen en hierdoor wordt Kerensky een artefact net als de pauw (Goodwin, 1993, p.85-86) De machinale bewegingen van de pauw staan voor het holle ritueel dat Kerensky aan het uitvoeren is. Maar er valt nog meer uit deze analogie te halen. Kerensky en de pauw zijn statisch machtsvertoon die later omver zullen worden geworden door de bruisende energie van de revolutie (Gillespie, 2001, p.43-44).

Nadat Kerensky de verordening geeft tot “capital punishment at the front” moet hij weer trappen op. Deze keer wordt een standbeeld van Napoleon door de scene geknipt. Kerensky houdt zijn hand in zijn jas net zoals Napoleon dat deed maar hij bestijgt de trappen minder zelfverzekerd. Het standbeeld van napoleon wordt verknipt met beelden van een rij porceleinen soldaten: het leger van Kerensky is een poppenkast.

Volgens Eisenstein waant Kerensky zich niet alleen Napoleon maar ook god gegeven. In een sequentie na de tekst “In the name of God and Country” zien we achtereenvolgens beelden van een barokke christus, oosterse Shiva en Japanse, Afrikaanse en Eskimo goden. Door deze opeenvolging worden de iconen gedespritualiseerd (Goodwin, 1993, p.87). Eisenstein geeft aan dat het legitimeren van macht door middel van religie een corrupte praktijk is.

Het standbeeld van Napoleon valt in stukken uiteen terwijl een tank het beeld binnen rijdt. Net als Napoleon overspeelt Kerensky zijn hand wat resulteert in zijn destructie. Petrograd valt terwijl Kerensky ligt te slapen. Zijn Voorlopige Regering is incapabel.

Dankzij Eisenstein’s hoogstaande en symbolische intellectuele montage kunnen in korte tijd en zonder gebruik van gesproken tekst veel abstracte ideen rond het personage Kerensky op de kijker worden overgebracht.

Bibliografie

  • Jump Cut (no. 14 – 1977), Eisentein’s October
  • Goodwin, James. (1993). Eisenstein, Cinema and History. University of Illinois Press. p.85-87
  • Gillespie, David. (2001). Early Soviet Cinema. Wallflower Press. p43-44

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s