Herhaling van zetten, de machtsstrijd in het Oosten

Rusland is niet alleen groot door haar geografische omvang, veel buurlanden voelen direct of indirect de macht van het Kremlin. Buurlanden zoals Georgië, Tsjetsjenië en Oekraïne (om er een paar te noemen) hebben dit in de afgelopen jaren aan de lijven ondervonden. Rusland wil de macht over de regio in handen houden.

Met de opkomt van de NAVO in het Westen na de val van de Sovjet Unie neemt de druk op Rusland toe. Deze druk wordt mede door hunzelf gecreëerd door middel van propaganda richting het eigen volk. Dit creëert verwachtingen van de Russische bevolking. Is Poetin in staat zowel de bevolking als de internationale gemeenschap tevreden te houden? Wat kan er nog verwacht worden van de grote beer uit het Oosten? Is Rusland een kat in het nauw die vreemde sprongen maakt of is het bezig een gestructureerde campagne te voeren om de haar machtssfeer te vergroten?

Om de situatie te begrijpen zal er eerst naar het verleden gekeken moeten worden. In dit schrijven leggen we de focus op Letland. Een van de 3 Balische staten met een grootte etnisch Russische bevolking.

De drie Balische staten, Estland, Litouwen en Letland heeft zicht nooit neergelegd bij de bezetting door de sovjets in 1944. Door een reeks gebeurtenissen werd deze onvrede aangewakkerd. Eind jaren zeventig voerde de sovjets een sterke russificatie-politiek, de geschiedenis werd herschreven en scholen moeten deze versie overbrengen op de nieuwe generatie. De bevolking van Estland kwam in verzet. Daarnaast kwamen er in de jaren tachtig economische en ecologische problemen aan het licht. Al deze gebeurtenissen voeden het nationale bewustzijn van de Esten.

Na de val van de Sovjet Unie werd Elstland onafhankelijk. Een opgaven waarvoor de nog jonge natiestaat stond was het vormgeven van haar buitenland beleid en het behouden van de eigen identiteit. Een belangrijke driver was de Estse taal en cultuur, deze thema`s vormde dan ook een leidraad. Er werd een Staatscommissie ingesteld die onderzoek moest doen naar de gebeurtenissen tussen 1939 en 1991, het onderzoek hand vier focus punten: bevolking, cultuur, milieu en economie.

Het duurde tot 2004 voor de conclusies van het onderzoek gepresenteerd zouden worden. De belangrijkste bevindingen leverde zware kritiek op Rusland. Zo zou 18 % van de bevolking tussen 1939 en 1991 zijn omgebracht, een algehele schade van 104 miljard zijn geweest waarvan 4 miljard aan milieu schade. Moskou sprak echter van ‘anti-Russisch gebrabbel’ en liet bij monde van premier Fradkov weten dat Estland niet op schadevergoeding hoefde te rekenen.

Ondertussen op 23 november 2002, daags na de NAVO-top in Praag waar de toetreding van Estland, Letland en Litouwen tot de alliantie werd bezegeld, beloofde president Bush tijdens een toespraak in Vilnius dat “in the face of aggression, the brave people Lithuania, Latvia and Estonia will never again stand alone.” Kortom, Tallinn heeft zijn fel begeerde veiligheidsgarantie weten binnen te halen en Moskou zal moeten leren leven met de presentie van de NAVO in wat het als zijn voortuin beschouwt. Wat er nu op de Krim en in Rusland gebeurd lijkt er op de machtspolitiek in de jaren zeventig en tachtig.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s