Wie is Jurij Alekseevič Gagarin?

Boeken zijn volgeschreven over wat Vladimir Poetin, de huidige Russische president, nu in werkelijkheid voor persoon is en wat hij heeft betekend en nog steeds betekent voor Rusland. Jelle Brandt Corstius probeerde in zijn programma ‘Grensland’[1] de ongekende populariteit van deze geheimzinnige president te verklaren en ook de Russische media mystificeren Vladimir Poetin maar al te graag door bijvoorbeeld te stellen dat er wel degelijk dubbelgangers bestaan van hun eigen president.[2] Waar alleen aanzienlijk minder informatie over te vinden is, is wat Jurij Alekseevič Gagarin en zijn vlucht door de ruimte heeft betekend, niet alleen voor Rusland zelf, maar ook voor de rest van de wereld.


Zo is Jurij Gagarin, geboren op 9 Maart 1934 in Kloešino[3], allang niet meer alleen de eerste kosmonaut die een vlucht in de ruimte heeft gemaakt. Voor velen in de Sovjet-Unie werd Gagarin een held, wat uiteindelijk zo vlucht nam dat Gagarin gemystificeerd werd en dat zijn biografie meer de vorm aannam van een hagiografie. Te stellen valt ook volgens schrijver Andrew L. Jenks, dat Jurij Gagarin twee keer is geboren. De eerste keer in 1934 als normale sterveling en de tweede keer in 1961 als de held van de Sovjet-Unie[4].Daarbij lijken schilderijen van Gagarin iconografische trekken te hebben. Zo gebruikt Vladimir Dzhanibekov in zijn schilderij ‘Gagarin voor take-off’ etherisch licht, wat kenmerkend is voor de Russische iconen[5]. Maar het hoogtepunt van deze cultus werd bereikt doordat men zo bang was dat de ‘held van de Sovjet-Unie’ iets zou gebeuren, dat men Gagarin een verbod op verdere ruimtevluchten oplegde[6].

Ook is Jurij Gagarin voor enkelen de man geweest die hen heeft bekeerd tot het atheïsme. Veel inwoners van de Sovjet-Unie waren er namelijk van overtuigd dat Gagarin in de ruimte een glimp zou opvangen van God, maar toen hij bekende geen God te hebben gezien in de ruimte zou Gagarin honderden brieven hebben ontvangen van mensen die dankzij zijn vlucht hun geloof hadden verloren[7].

Verder heeft Jurij Gagarin op internationaal politiek gebied invloed gehad. Zijn vlucht in de ruimte was een katalysator in de ‘space race’ tussen Amerika en de Sovjet-Unie, aangezien Amerika nu vreesde gezien te worden als het land dat achter zou komen te liggen op technologisch en dus ook op militair gebied.[8] Daarnaast was Amerika bezorgd dat neutrale landen zich nu achter de Sovjet-Unie zouden scharen en dat Amerika zelfs haar bondgenoten zou verliezen aan de eerder genoemde rivaal.[9]

Ook is Jurij Gagarin een grote naam in wereld van de ruimtevaart, aangezien zijn vlucht een van de mijlpalen is geweest in dit onderzoeksveld. Gagarin is in dit vakgebied zo bekend, dat er zelfs een heuse ‘Nacht van Jurij’ in het leven is geroepen voor deze held van de ruimtevaart.[10] Want, zo stellen de schrijvers van ‘Space Daily’, een website waar men zich bezig houdt met nieuws omtrent de ruimte, 12 april 1961 was niet zo maar een dag. Het was de dag dat de toekomst eindelijk was gearriveerd.[11]

Zoals te zien is heeft Jurij Gagarin veel betekend, en niet alleen voor de inwoners van de Sovjet-Unie. Voor een inwoner van de Sovjet-Unie is hij misschien de held geweest die de Sovjet-Unie haar glorie gaf, maar voor een historicus is zijn vlucht waarschijnlijk een belangrijk punt geweest in de ‘space race’ tussen Amerika en de Sovjet-Unie. Met andere woorden, er kan naar mijn mening geen eenduidig antwoord worden gegeven op de vraag wie Jurij Gagarin nu eigenlijk was en wat zijn vlucht door de ruimte heeft betekend aangezien voor ieder individu Jurij Gagarin nu eenmaal iets anders belichaamt. Jurij Gagarin, de kosmonaut met de betoverende glimlach, is onverwachts een symbool geworden waar iedereen zijn eigen interpretatie aan kan geven.

[1] J., Brandt Corstius, Grensland. Ruslands ideologie: beleefde mensen. [Video file] Retrieved 15-11-2015 from http://www.vpro.nl/buitenland/programmas/grensland/2.html

[2] Aleksandr BajRAkToR, (2012, 2 mei). Poetina njet! Ne veriš’? Smotri!! Putin does not exist! Do not believe me? Look!! [Video File] Retrieved from https://www.youtube.com/watch?v=tDYavJxxbSA

[3] Andrew L. Jenks, The Cosmonaut who couldn’t stop smiling:The life and legend of Yuri Gagarin. Northern Illonois University Press (2012, Illonois). Blz. 19.

[4] Ibidem. Blz. 19.

[5] Virgiliu Pop. Viewpoint: Space and Religion in Russia: Cosmonaut Worship to Orthodox Revival. Astropolitics, 2009, Vol.7(2), Blz.150-163, Blz. 155.

[6] Sinead McNicholl. Yuri Gagarin: First Man in Space. (2011, 11 April) [Blog] Retrieved 15-11-2015 from http://www.armaghplanet.com/blog/yuri-gagarin-first-man-in-space.html

[7] Virgilju Pop. Viewpoint: Space and Religion in Russia: Cosmonaut Worship to Orthodox Revival. Blz. 155.

[8] Karsten Werth. A Surrogate for War—The U.S. Space Program in the 1960s. Amerikastudien / American Studies, Vol. 49, No. 4 (2004), pp. 563-587. (Universitätsverlag WINTER Gmbh) Blz. 570.

[9] Ibidem, Blz. 570.

[10] Sinead McNicholl, Yuri Gagarin: First Man in Space. [Blog]

[11] Various Writers, A Hero For Humankind: Yuri Gagarin’s Spaceflight. (2013, Februari 04) Retrieved 15-11-2015 from http://www.russodaily.com/reports/A_Hero_For_Humankind_Yuri_Gagarins_Spaceflight_999.html

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s